W skrócie
- Każda reklama musi być rozpoznawalna jako reklama, prawdziwa i zgodna z dobrymi obyczajami – wynika to z art. 16 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji i z ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym.
- Za praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów Prezes UOKiK może nałożyć karę do 10% obrotu; w czerwcu 2023 r. nałożył na właściciela Biedronki ponad 160 mln zł za wprowadzającą w błąd promocję.
- Całkowity zakaz reklamy dotyczy m.in. wyrobów tytoniowych i e-papierosów, mocnego alkoholu i wina oraz leków na receptę; piwo można obecnie reklamować z ograniczeniami, ale 8 października 2026 r. Sejm uchwalił jego zakaz (ustawa jest w Senacie).
- W telewizji i VOD obowiązują limity reklam (20% czasu w pasmach 6–18 i 18–24) oraz zasady sponsoringu i lokowania produktu; nadzoruje je KRRiT.
- Od 2 sierpnia 2026 r. stosuje się art. 50 AI Act – m.in. obowiązek ujawniania deepfake'ów; od 27 września 2027 r. wejdą w życie polskie przepisy przeciw greenwashingowi.
Polskie prawo reklamy to zestaw przepisów rozproszonych w kilkunastu aktach prawnych. Część z nich dotyczy każdej reklamy niezależnie od medium – to zakazy wprowadzania w błąd, ukrywania reklamowego charakteru przekazu czy naruszania dobrych obyczajów. Część obowiązuje tylko w konkretnych kanałach, jak limity reklam w telewizji czy obowiązek oznaczania ogłoszeń w prasie. Trzecia grupa to zakazy branżowe, które wyłączają albo mocno ograniczają reklamę alkoholu, tytoniu, leków czy gier hazardowych. Przewodnik porządkuje te przepisy, wskazuje organy nadzoru i wysokość sankcji oraz zmiany, które czekają branżę w latach 2026–2027. Opisujemy stan prawny na 29 października 2026 r.; tekst ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej, a przy dużych kampaniach warto skonsultować projekt z prawnikiem.
Jakie przepisy regulują reklamę w Polsce?
Reklama w rozumieniu prawa to przekaz, którego celem jest promowanie sprzedaży towarów lub usług albo wizerunku przedsiębiorcy. Polskie ustawy nie zawierają jednej, wspólnej definicji – własne definicje reklamy i przekazu handlowego mają m.in. ustawa o radiofonii i telewizji oraz Prawo farmaceutyczne. W praktyce o tym, czy coś jest reklamą, decyduje cel przekazu i to, czy stoi za nim interes handlowy, a nie forma, w jakiej go podano.
Najważniejsze akty prawne, które marketer powinien znać, zebraliśmy w tabeli.
| Akt prawny | Czego dotyczy w reklamie | Kto egzekwuje |
|---|---|---|
| Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (art. 16) | reklama sprzeczna z prawem i dobrymi obyczajami, wprowadzająca w błąd, ukryta, porównawcza | sądy (powództwa konkurentów) |
| Ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym | praktyki wprowadzające w błąd i agresywne wobec konsumentów, kryptoreklama, fałszywe opinie | UOKiK, sądy, rzecznicy konsumentów |
| Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów | zakaz praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, kary do 10% obrotu | Prezes UOKiK |
| Ustawa o radiofonii i telewizji | limity i oznaczanie reklam, sponsoring, lokowanie produktu, reklama w VOD i na platformach wideo | KRRiT |
| Prawo prasowe (art. 36 ust. 3) | oznaczanie ogłoszeń i reklam w prasie | sądy |
| Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (art. 13¹) | zakaz reklamy alkoholu z wyjątkiem piwa | prokuratura i sądy |
| Ustawa o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu | zakaz reklamy wyrobów tytoniowych i e-papierosów | prokuratura i sądy |
| Prawo farmaceutyczne | reklama produktów leczniczych | Główny Inspektor Farmaceutyczny |
| Rozporządzenia UE: akt o usługach cyfrowych, AI Act, TTPA | przejrzystość reklamy online, treści generowane przez AI, reklama polityczna | Komisja Europejska, organy krajowe |
Do tego dochodzą przepisy, które regulują nie treść, lecz miejsce reklamy – na przykład uchwały krajobrazowe gmin, określające, gdzie i w jakiej formie wolno stawiać nośniki zewnętrzne. Opisujemy je w tekście o uchwale krajobrazowej.
Jakie zakazy dotyczą treści każdej reklamy?
Niezależnie od branży i medium każda reklama musi spełniać kilka podstawowych warunków. Najstarszym przepisem, który je formułuje, jest art. 16 ust. 1 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Uznaje on za czyn nieuczciwej konkurencji w szczególności:
- reklamę sprzeczną z przepisami prawa, dobrymi obyczajami lub uchybiającą godności człowieka;
- reklamę wprowadzającą klienta w błąd i mogącą przez to wpłynąć na jego decyzję o zakupie;
- reklamę odwołującą się do uczuć klientów przez wywoływanie lęku, wykorzystywanie przesądów lub łatwowierności dzieci;
- wypowiedź, która zachęcając do zakupu, sprawia wrażenie neutralnej informacji (reklamę ukrytą);
- reklamę stanowiącą istotną ingerencję w prywatność, np. uciążliwe nagabywanie w miejscach publicznych czy nadużywanie technicznych środków przekazu.
Art. 16 ust. 3 dopuszcza reklamę porównawczą, czyli taką, która pozwala rozpoznać konkurenta lub jego produkty, ale tylko wtedy, gdy łącznie spełnia osiem warunków – m.in. nie wprowadza w błąd, porównuje rzetelnie i w sposób sprawdzalny produkty zaspokajające te same potrzeby, nie dyskredytuje konkurenta i nie wykorzystuje nieuczciwie renomy jego marki.
Z perspektywy konsumenta kluczowa jest ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym. Praktyki wprowadzające w błąd (art. 5 i 6) i agresywne (art. 8) są w niej zawsze uznawane za nieuczciwe, a art. 7 zawiera tzw. czarną listę zachowań zakazanych w każdych okolicznościach. Dla reklamy najważniejsze pozycje tej listy to kryptoreklama w treściach publicystycznych (pkt 11), nieoznaczone płatne pozycje w wynikach wyszukiwania (pkt 11a), nazywanie produktu „darmowym”, gdy konsument musi za coś zapłacić (pkt 20), oraz publikowanie lub zlecanie fałszywych opinii konsumentów (pkt 26). Co istotne, w sporze to przedsiębiorca musi udowodnić, że jego praktyka nie wprowadza w błąd (art. 13).
Przy promocjach cenowych trzeba pamiętać także o art. 6a ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług: od 1 stycznia 2023 r. sprzedawca ogłaszający obniżkę musi podać najniższą cenę z 30 dni przed jej wprowadzeniem. Jak w praktyce wygląda granica między perswazją a wprowadzaniem w błąd i jak oceniają ją UOKiK i sądy, pokazujemy w tekście o reklamie wprowadzającej w błąd i decyzjach UOKiK.
Których produktów i usług nie wolno reklamować lub wolno tylko z ograniczeniami?
Zakaz branżowy to przepis, który wyłącza lub ogranicza reklamę określonej kategorii produktów niezależnie od tego, czy sama treść reklamy jest uczciwa. Ustawodawca uzasadnia takie zakazy ochroną zdrowia, zwłaszcza dzieci i młodzieży. Najważniejsze ograniczenia według stanu na 29 października 2026 r. przedstawia tabela.
| Kategoria | Zakres ograniczeń | Status |
|---|---|---|
| Wyroby tytoniowe i e-papierosy | całkowity zakaz reklamy i promocji oraz sponsorowania działalności sportowej, kulturalnej czy społecznej; wyjątek dla komunikacji między producentami, dystrybutorami i sprzedawcami | obowiązuje |
| Alkohol (wódki, wina, inne napoje) | zakaz reklamy i promocji z wyjątkiem piwa; ograniczone informowanie o sponsorowaniu | obowiązuje |
| Piwo | reklama dozwolona pod warunkami (m.in. nie w TV, radiu, kinie i teatrze w godzinach 6–20, nie z udziałem małoletnich, ostrzeżenie na 20% powierzchni nośników zewnętrznych) | obowiązuje; całkowity zakaz uchwalony przez Sejm 8 października 2026 r. – ustawa w Senacie |
| Leki na receptę, leki z substancjami odurzającymi lub psychotropowymi | zakaz reklamy skierowanej do publicznej wiadomości; w reklamie leków bez recepty nie mogą występować m.in. lekarze, farmaceuci ani osoby znane | obowiązuje |
| Suplementy diety | reklama nie może sugerować, że zbilansowana dieta nie dostarcza wszystkich potrzebnych składników | obowiązuje |
| Preparaty do początkowego żywienia niemowląt | reklama tylko w publikacjach naukowych i popularnonaukowych o opiece nad dzieckiem, bez promocji, rabatów i próbek | obowiązuje |
| Wyroby medyczne | reklama zrozumiała dla laika, bez wizerunku osób wykonujących zawody medyczne, bez kierowania do dzieci | obowiązuje |
| Gry hazardowe | zakaz reklamy i promocji gier cylindrycznych, w karty, w kości i na automatach (art. 29 ustawy o grach hazardowych); reklama zakładów wzajemnych, na które udzielono zezwolenia, dozwolona na zasadach art. 29b; sponsoring bukmacherów ograniczony do pokazania nazwy lub oznaczenia sponsora | obowiązuje |
Zakazy branżowe mają szeroki zasięg. Przy alkoholu art. 13¹ ust. 10 ustawy o wychowaniu w trzeźwości wiąże wprost każdego uczestnika reklamy – zarówno zleceniodawcę, jak i zleceniobiorcę – niezależnie od formy przekazu, a ust. 3 zabrania reklamy produktów, których nazwa lub znak są podobne do oznaczenia napoju alkoholowego. To dlatego reklama piwa bezalkoholowego pod marką piwa jest od lat obszarem ryzyka. Szczegóły obecnych przepisów i uchwalonej przez Sejm nowelizacji opisujemy w tekście o reklamie alkoholu, a spór o reklamę bukmacherów – w komentarzu o reklamie zakładów bukmacherskich.
Jakie zasady obowiązują w telewizji, radiu, prasie i internecie?
Telewizja, radio i VOD
Ustawa o radiofonii i telewizji (obowiązuje, stan na 29 października 2026 r.) wymaga, by przekazy handlowe były łatwo rozpoznawalne, a reklamy oddzielone od innych treści środkami wizualnymi, dźwiękowymi lub przestrzennymi. Od 1 listopada 2021 r. limit reklam i telesprzedaży wynosi 20% czasu w pasmach 6–18 i 18–24, czyli odpowiednio do 144 i 72 minut. Ustawa określa też, które audycje i jak często wolno przerywać reklamami, oraz zasady oddzielania reklam od pozostałych treści programu.
Art. 16b ust. 1 zakazuje w programach reklamy m.in. wyrobów tytoniowych i e-papierosów, produktów leczniczych, gier hazardowych i usług solarium, a ust. 2 – bezpośredniego nawoływania małoletnich do zakupu i wykorzystywania ich zaufania do rodziców. Osobne przepisy dotyczą sponsorowania audycji (art. 17) i lokowania produktu (art. 17a), które jest dozwolone w większości audycji, ale nie w serwisach informacyjnych, publicystyce, audycjach konsumenckich, religijnych i dla dzieci. Te same reguły stosuje się do serwisów VOD (art. 47k), a część – do dostawców platform udostępniania wideo (art. 47q). Szczegóły omawiamy w tekstach o lokowaniu produktu w telewizji i VOD oraz o sponsoringu programów telewizyjnych.
Prasa i portale
Art. 36 ust. 3 Prawa prasowego nakazuje oznaczać ogłoszenia i reklamy w sposób niebudzący wątpliwości, że nie są materiałem redakcyjnym, a art. 12 ust. 2 zakazuje dziennikarzom ukrytej działalności reklamowej. Przepisy prasowe uzupełnia zakaz kryptoreklamy z ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym, który obejmuje także reklamodawcę. Praktykę oznaczania artykułów sponsorowanych opisujemy w tekście o publikacjach sponsorowanych.
Internet i media społecznościowe
W internecie obowiązują ogólne zakazy z ustaw o nieuczciwej konkurencji i nieuczciwych praktykach rynkowych, a także zakazy branżowe – zakaz reklamy alkoholu czy leków na receptę działa tak samo w mediach społecznościowych jak w telewizji. UOKiK we wrześniu 2022 r. opublikował rekomendacje dotyczące oznaczania treści reklamowych przez twórców internetowych, a w sierpniu 2023 r. nałożył na producenta suplementów Olimp Laboratories ponad 5 mln zł kary za kryptoreklamę z udziałem influencerów.
Duże platformy podlegają też unijnemu aktowi o usługach cyfrowych (DSA), stosowanemu w pełni od 17 lutego 2024 r. Wymaga on m.in., by użytkownik wiedział, że widzi reklamę i w czyim imieniu jest wyświetlana, oraz zakazuje reklamy profilowanej wobec małoletnich i opartej na danych szczególnie wrażliwych. Od października 2025 r. stosuje się rozporządzenie o przejrzystości reklamy politycznej (TTPA); Meta i Google zdecydowały wtedy, że nie będą emitować w UE reklam politycznych i społecznych. Dla organizacji pozarządowych i instytucji oznacza to konieczność sprawdzania, czy kampania społeczna nie zostanie przez platformę zakwalifikowana jako przekaz polityczny.
Jak prawo traktuje reklamę tworzoną przez sztuczną inteligencję?
Od 2 sierpnia 2026 r. stosuje się art. 50 unijnego aktu o sztucznej inteligencji (AI Act), który nakłada obowiązki przejrzystości (status: obowiązuje; stan na 29 października 2026 r.). Rozporządzenie Digital Omnibus – rozporządzenie (UE) 2026/1744, w mocy od 27 lipca 2026 r. – nie przesunęło tego terminu. Wydłużyło jedynie do 2 grudnia 2026 r. okres na wdrożenie maszynowego oznaczania treści w systemach wprowadzonych na rynek przed 2 sierpnia 2026 r.
Obowiązki są podzielone między dostawców systemów AI (np. twórców generatorów obrazów), którzy muszą oznaczać wytwarzane treści w formacie odczytywalnym maszynowo, oraz podmioty stosujące, czyli firmy używające tych narzędzi w działalności zawodowej. Dla reklamy najważniejszy jest obowiązek ujawniania deepfake'ów – realistycznych obrazów, nagrań i wideo przypominających istniejące osoby, przedmioty, miejsca lub zdarzenia, które odbiorca mógłby uznać za autentyczne. Za naruszenie obowiązków przejrzystości grozi kara do 15 mln euro lub 3% światowego obrotu.
W Polsce organem nadzoru rynku systemów AI jest Komisja Rozwoju i Bezpieczeństwa Sztucznej Inteligencji, powołana ustawą z 3 lipca 2026 r. o systemach sztucznej inteligencji (Dz.U. 2026 poz. 1003). Niezależnie od AI Act reklama wykonana z pomocą AI podlega wszystkim przepisom opisanym wyżej – syntetyczny „zadowolony klient” jest przede wszystkim problemem z zakresu nieuczciwych praktyk rynkowych. Podział obowiązków między reklamodawcę, agencję i wydawcę wyjaśniamy w tekście o oznaczaniu treści tworzonych przez AI, a ocenę redakcji, gdzie AI w reklamie przestaje się opłacać, w komentarzu o treściach z AI w reklamie.
Kto nadzoruje reklamę w Polsce i jakie grożą kary?
Nadzór nad reklamą jest podzielony między kilka instytucji, a ta sama kampania może trafić jednocześnie do UOKiK, KRRiT i Rady Reklamy. Każdy z tych podmiotów stosuje inne kryteria i inne sankcje.
| Instytucja | Zakres | Sankcje |
|---|---|---|
| Prezes UOKiK | praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów, w tym reklama wprowadzająca w błąd i kryptoreklama | kara do 10% obrotu (art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów), nakaz zaniechania, obowiązek publikacji oświadczeń |
| KRRiT i jej Przewodniczący | reklama, sponsoring i lokowanie produktu w radiu, telewizji i VOD | wezwania do zaniechania, kary pieniężne dla nadawców i dostawców usług |
| Główny Inspektor Farmaceutyczny | reklama produktów leczniczych | nakaz zaprzestania reklamy, publikacji decyzji i sprostowania |
| Sądy powszechne | spory konkurentów (nieuczciwa konkurencja), roszczenia konsumentów, wykroczenia i przestępstwa z ustaw branżowych | zaniechanie, usunięcie skutków, odszkodowanie, grzywny |
| Rzecznicy konsumentów, organizacje konsumenckie | powództwa w interesie konsumentów, wnioski do UOKiK | roszczenia z art. 12 ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym |
| Komisja Rozwoju i Bezpieczeństwa Sztucznej Inteligencji | zgodność z AI Act, w tym obowiązki przejrzystości | decyzje i administracyjne kary pieniężne |
| Rada Reklamy (samoregulacja) | zgodność z Kodeksem Etyki Reklamy | uchwały i zalecenia zmiany lub zaprzestania emisji, bez mocy prawnej |
Skalę sankcji najlepiej pokazują decyzje UOKiK. W czerwcu 2023 r. urząd nałożył na Jeronimo Martins Polska, właściciela Biedronki, ponad 160 mln zł kary za reklamy „Tarczy Biedronki Antyinflacyjnej”; w grudniu 2025 r. sąd utrzymał tę decyzję w mocy. W 2024 r. T-Mobile Polska otrzymał ponad 25,6 mln zł kary za reklamę pakietu internetu jako „darmowego”, choć wymagał on comiesięcznych doładowań, a w czerwcu 2025 r. Grupa OLX – 28 mln zł za mylący system ocen. Dla porównania KRRiT w 2025 r. przyjęła 18 088 skarg, wszczęła 381 postępowań wyjaśniających i wydała 7 decyzji o karach na łącznie 325 tys. zł.
Samoregulacja działa szybciej i taniej, ale nie ma mocy prawnej. Komisja Etyki Reklamy w I półroczu 2026 r. otrzymała 302 skargi i wydała 87 uchwał, z czego w 36 przypadkach stwierdziła naruszenie Kodeksu Etyki Reklamy. Jak złożyć skargę i jak przebiega postępowanie, opisujemy w tekście o Radzie Reklamy i Kodeksie Etyki Reklamy, a miejsce Rady wśród innych stowarzyszeń przedstawia przegląd organizacji branży reklamowej.
Kto odpowiada za reklamę: reklamodawca, agencja czy medium?
Odpowiedzialność rozkłada się różnie w zależności od przepisu. W postępowaniach przed UOKiK stroną jest zwykle przedsiębiorca, który promuje swój produkt – to on decyduje o treści oferty i czerpie korzyść z reklamy. Agencja, która przygotowała kreację, i medium, które ją wyemitowało, mogą jednak odpowiadać na innych podstawach:
- reklamodawca – odpowiada za prawdziwość twierdzeń o produkcie, za warunki promocji i za decyzję o publikacji; to jego najczęściej dotyczą decyzje UOKiK;
- agencja reklamowa lub dom mediowy – może odpowiadać jako uczestnik czynu nieuczciwej konkurencji, a przy zakazach branżowych (np. alkoholu) wprost jako zleceniobiorca reklamy;
- nadawca i dostawca VOD – odpowiada przed KRRiT za emitowane przekazy handlowe, sponsoring i lokowanie produktu, dlatego biura reklamy weryfikują materiały przed emisją;
- wydawca prasy i serwisu – odpowiada za oznaczenie reklam zgodnie z Prawem prasowym i może odmówić publikacji reklamy sprzecznej z charakterem tytułu;
- twórca internetowy – odpowiada za oznaczenie współpracy reklamowej; UOKiK karał już influencerów obok marek.
W praktyce kluczowa jest umowa. Zapisy o tym, kto weryfikuje twierdzenia reklamowe, kto odpowiada za zgodność z zakazami branżowymi i kto ponosi koszty ewentualnej kary lub wycofania kampanii, należą do najważniejszych postanowień umowy z agencją reklamową. Tam też warto uregulować użycie narzędzi AI i prawa do materiałów, które opisujemy w tekście o przeniesieniu praw autorskich do kreacji.
Jakie zmiany w prawie reklamy czekają branżę w latach 2026–2027?
Kilka zmian jest już przesądzonych, kilka kolejnych jest w toku. Poniżej zestawienie według stanu na 29 października 2026 r.
- Zakaz reklamy alkoholu, w tym piwa (projekt na etapie parlamentarnym). Sejm uchwalił nowelizację ustawy o wychowaniu w trzeźwości 8 października 2026 r.; przewiduje ona całkowity zakaz reklamy i promocji napojów alkoholowych, ogólnokrajowy zakaz nocnej sprzedaży w godzinach 22–6 i grzywny od 30 tys. do 1 mln zł. Senat rozpoczął prace 28 października 2026 r., a ustawa ma co do zasady wejść w życie 1 stycznia 2027 r.
- Przepisy przeciw greenwashingowi (uchwalone, wejdą w życie). Ustawa z 4 września 2026 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym oraz ustawy o prawach konsumenta (Dz.U. 2026 poz. 1353), wdrażająca dyrektywę 2024/825, wchodzi w życie 27 września 2027 r. Doda do czarnej listy m.in. ogólne twierdzenia ekologiczne bez wykazania wysokiej efektywności środowiskowej, własne „etykiety zrównoważoności” bez certyfikacji i deklaracje neutralności klimatycznej oparte na kompensacji emisji.
- AI Act (termin unijny). Od 2 grudnia 2026 r. obowiązek maszynowego oznaczania treści obejmie także systemy AI wprowadzone na rynek przed 2 sierpnia 2026 r.
- Digital Fairness Act (zapowiedź). Według harmonogramu Komisji Europejskiej projekt ma zostać przedstawiony w IV kwartale 2026 r.; ma dotyczyć m.in. manipulacyjnych interfejsów, uzależniającego projektowania usług, marketingu z udziałem influencerów i reklamy spersonalizowanej.
Dla branży oznacza to przede wszystkim konieczność przeglądu komunikacji ekologicznej przed wrześniem 2027 r. oraz – w przypadku producentów i dystrybutorów piwa – przygotowania scenariuszy na wypadek wejścia w życie zakazu. Ocenę, dlaczego marki wciąż przesadzają z ekologią, przedstawiamy w komentarzu o greenwashingu w reklamach.
Jak sprawdzić zgodność kampanii z prawem przed emisją?
Najtańszym sposobem uniknięcia kary jest kontrola przed publikacją. Poniższa lista porządkuje pytania, które warto zadać przy każdej kampanii – zarówno po stronie marki, jak i agencji.
- Czy produkt lub usługa nie należą do kategorii objętej zakazem lub ograniczeniem reklamy (alkohol, tytoń, leki, hazard, suplementy, preparaty dla niemowląt)?
- Czy każde twierdzenie o produkcie – liczby, porównania, „najtańszy”, „nr 1”, „eko” – da się udowodnić dokumentami?
- Czy istotne warunki promocji są podane czytelnie, a nie wyłącznie drobnym drukiem lub w regulaminie, do którego trudno dotrzeć?
- Czy przy obniżce cen podano najniższą cenę z 30 dni przed promocją?
- Czy reklama jest wyraźnie oznaczona w każdym miejscu emisji – w prasie, serwisie, newsletterze, u twórców internetowych?
- Czy reklama porównawcza spełnia warunki art. 16 ust. 3 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji?
- Czy przekaz nie jest kierowany do dzieci w sposób zakazany i nie wykorzystuje ich łatwowierności?
- Czy w materiałach są realistyczne treści wygenerowane przez AI, które wymagają ujawnienia?
- Czy przy emisji w TV lub VOD zachowano zasady sponsoringu i lokowania produktu oraz wymagania biura reklamy?
- Czy umowa z agencją i mediami określa odpowiedzialność za zgodność z prawem?
Przy wątpliwościach etycznych – np. czy dowcip nie przekracza granic dobrego smaku – pomocna bywa odpłatna dla firm spoza Rady opinia Rady Reklamy przed emisją. Wątpliwości prawne, zwłaszcza przy kampaniach o dużym zasięgu lub w branżach regulowanych, warto skonsultować z prawnikiem. Szersze rozważania o tym, gdzie kończy się dopuszczalna perswazja, przedstawiamy w komentarzu o etyce w reklamie.
Najczęstsze pytania
Czy w Polsce jest jedna ustawa o reklamie?
Nie. Zasady reklamy wynikają z kilku ustaw: o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym, o ochronie konkurencji i konsumentów, o radiofonii i telewizji, Prawa prasowego oraz przepisów branżowych dla alkoholu, tytoniu, leków czy gier hazardowych. Do tego dochodzą rozporządzenia unijne, np. akt o usługach cyfrowych i AI Act.
Kto w Polsce karze za nieuczciwą reklamę?
Najważniejszym organem jest Prezes UOKiK, który może nałożyć karę do 10% obrotu za praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów. Reklamę w telewizji, radiu i VOD nadzoruje KRRiT, reklamę leków Główny Inspektor Farmaceutyczny, a spory między konkurentami rozstrzygają sądy. Skargi etyczne rozpatruje Komisja Etyki Reklamy przy Radzie Reklamy.
Czy można reklamować piwo w Polsce?
Według przepisów obowiązujących 29 października 2026 r. tak, ale z ograniczeniami: m.in. nie w telewizji i radiu w godzinach 6–20, nie z udziałem małoletnich i bez kojarzenia alkoholu z sukcesem czy relaksem. Sejm uchwalił 8 października 2026 r. całkowity zakaz reklamy alkoholu, w tym piwa; ustawa trafiła do Senatu i nie została jeszcze opublikowana.
Czy reklamę wykonaną z pomocą AI trzeba oznaczać?
Nie każdą. Art. 50 AI Act, stosowany od 2 sierpnia 2026 r., wymaga ujawnienia deepfake'ów, czyli realistycznych obrazów, nagrań i wideo przypominających istniejące osoby, miejsca lub zdarzenia. Zwykła grafika reklamowa przygotowana z pomocą AI, która nie udaje rzeczywistości, nie wymaga takiego oznaczenia, ale nadal nie może wprowadzać w błąd.
Kto odpowiada za reklamę wprowadzającą w błąd: reklamodawca czy agencja?
Przed UOKiK odpowiada przede wszystkim przedsiębiorca, który reklamuje swój produkt. Przepisy o nieuczciwej konkurencji i część zakazów branżowych obejmują jednak każdego uczestnika procesu reklamowego, a przy alkoholu zakaz wiąże wprost zleceniodawcę i zleceniobiorcę. Podział odpowiedzialności warto opisać w umowie z agencją.